ورم مفاصل

مقدمه

ورم مفاصل یکی‌ از شایع‌ترین بیماری‌ها است. نزدیک به ۴۳ میلیون نفر در آمریکا یعنی‌ تقریبا یک نفر از شش نفر از این بیماری رنج می‌‌برند. 

بیش از صد گونه از ورم مفاصل وجود دارد که شایع‌ترین آنها osteoarthritis  و rheumatoid arthritis هستند.

اناتومی ( تشریح)

 

استخوانها به ما کمک می‌‌کنند که سر پا بایستیم و ماهیچه‌ها به استخوان‌ها کمک می‌‌کنند که با هم حرکت کنند. استخوانها توسط مفاصل به هم وصل میشوند. واضح‌ترین مفاصل،  شانه  ، آرنج ، مفصل ران ، مچ دست ، زانو و قوزک پا هستند. 

مابین استخوان‌های مختلف انگشتان دست و پا هم مفصل داریم. ما همچنین مفاصلی داریم که به استخوان‌های ستون فقرات اجازه حرکت می‌‌دهد. ماده‌ای به نام غضروف که مانع ساییده شدن استخوان‌ها در هنگام حرکت می‌‌شود انتهای استخوان‌های مفاصل را پوشانده است. 

یک کیسه کوچک حاوی مقدار کمی‌ مایع به نام synovium مابین دو تکه غضروف در یک مفصل وجود دارد. ترکیب غضروف و synovium به مفاصل اجازه حرکت بدون درد و راحت را می‌‌دهد. 

ورم مفاصل (Arthritis) 

ورم مفاصل زمانی‌ رخ می‌‌دهد که غضروف و 

synovium در مفاصل ویران شده است. 

osteoarthritis به دلیل استفاده بیش از حد از مفصل به مرور زمان است و بیشتر در افراد مسن شایع است. ورم مفاصل پس ضربه‌ای به دلیل صدمه دیدن مفصل رخ می‌‌دهد. این مصدومیت ممکن است حاصل تصادف رانندگی‌ یا آسیب دیدگی ورزشی و غیره باشد. اگر synovium  در یک مفصل ملتهب شود، ممکن است synovium با مفصل همراهش از بین برود. این تخریب  rheumatoid arthritis  خوانده می‌‌شود. ورم مفاصل معمولا به درد شدید و محدودیت حرکت در مفاصل منجر میشود.  rheumatoid arthritis  تورم، قرمز و نرم شدن مفاصل را به دنبال دارد. 

نشانه‌های بیماری

انواع ورم مفاصل شامل نابودی مفاصل است که سبب درد و از فرم اصلی‌ خارج شدن مفصل میشود. وقتی‌ ورم مفاصل خیلی‌ شدید است، هر دو استخوان مفصل شروع به رشد کردن نموده و با هم آمیخته میشوند. rheumatoid arthritis به ورم، قرمزی و نرمی مفاصل تحت تاثیر واقع شده، ختم میشود. 

مفاصل تحت اثر osteoarthritis شامل 

* مفاصل بین انگشتان دست

* مفاصل بین استخوان‌های مهره ستون فقرت

* مفاصل ران

* مفاصل زانو

* مفاصل مچ دست

مفاصل تحت تاثیر rheumatoid arthritis  شامل 

* مفاصل بین کاف دست و انگشتان 

* مفاصل بین استخوان‌های مهره ستون فقرات

* مفاصل ران

* مفاصل زانو

* مفاصل مچ دست

ورم مفاصل باعث درد، از شکل خارج شدن مفصل و ناتوانی در کنترل مفاصل میشود. ورم مفاصل همچنین میتواند به خمیدگی غیر طبیعی‌ ستون فقرات، scoliosis منجر شده که  pinched nerves  را به همراه دارد. 

علت ها 

osteoarthritis حاصل استفاده مکرر و بیش از حد از مفصل است که به همین دلیل در مفاصل حمل کننده وزن مثل مفصل ران و زانو شایع تر است. 

استفاده مکرر و بیش از حد از مفاصل به تخریب تدریجی‌ غضروف در مفصل ختم میشود.

صدای ترک خوردن و خرد شدن از مفاصل صدمه دیده وقتی‌ که حرکت میکنند به گوش میرسد. 

مرز چاقی با قرار دادن فشار بیشتر روی مفاصل آسیب دیده باعث وخیم تر شدن osteoarthritis میشود. 

علت  rheumatoid arthritis ناشناخته است.  در  rheumatoid arthritis سیستم دفاع بدن به synovium حمله ور شده و باعث تخریب مفصل میشود. 

به نظر میرسد rheumatoid arthritis ارثی باشد. 

چند نوع از ورم مفاصل میتوانند مشکلاتی برای چشم یا اعضای داخل قفس سینه یا محوطه شکم ایجاد نمایند. چند نوع از ورم مفاصل بر روی پست بدن هم تاثیر می‌‌گذارند. 

حالت‌های شبیه ورم مفاصل در بیماری‌هایی‌ مانند سل جلدی، نقرس و هپاتیت هم نمایان میشوند. 

تشخیص

ورم مفاصل با بررسی بیمار نامه (سابقه بیمار) و آزمایشات فیزیکی‌ قابل تشکیس است. آزمایش خون میتواند پادتن‌های مسول rheumatoid arthritis و lupus  (سل جلدی) را شناسایی نماید.

این پادتن ها، مواد شیمیایی مخصوصی هستند که برای دفاع از بدن در مقابل باکتری‌ها و ویروس‌ها توسط سیستم دفاع بدن ساخته شده ا‌ند. پزشکان معتقدند که در ورم مفاصل و سل جلدی (lupus)، سیستم دفاع بدن بخش‌هایی‌ از مفاصل را با مواد خارجی‌ اشتباه گرفته و به آنها حمله می‌کند.

بعضی‌ از آزمایشات خون می‌‌توانند میزان زیاد اسید اوریک را در خون ردیابی کنند که عامل بیماری نقرس است. 

نقرس بیماری است که حالت‌های مشابه بیماری ورم مفاصل را سبب میشود. 

گاهی اوقات، برای تعیین علت بیماری ورم مفاصل نیاز است که مایع داخل مفصل ملتهب شده یا ورم کرده مورد آزمایش قرار گیرد. 

عکس برداری (X-rays)، سی‌ تی اسکن (CAT-scan) و ام آر آى (MRI) برای تعیین میزان آسیب دیدگی  مفاصل خیلی‌ سودمند هستند. 

درمان

متاسفانه برای ورم مفاصل علاجی وجود ندارد. 

ورم مفاصل میتواند با دارو‌های گوناگون که التهاب در بدن را کاهش می‌‌دهند کنترل شوند. بعضی‌ از دارو‌های مورد استفاده در معالجه ورم مفاصل، همان دارو‌های شایع بدون نسخه مثل ایبوپروفن (Ibuprofen) و ناپروکسن (Naproxen) هستند. دارو‌های قویتر هم میتوانند برای درمان ورم مفاصل مورد مصرف قرار بگیرند. از جمله این دارو‌ها می‌توان از استرویدها نام برد. استرویدها دارو‌های مفیدی هستند ولی‌ دارای عوارض جانبی متعددی نیز میباشند. استرویدها بهتر است تحت نظر دکتر معالج مصرف شوند و همچنین توقف مصرف آنها بهتر است با اطلاع دکتر معالج صورت گیرد. 

گاهی اوقات دارو‌های مورد استفاده برای علاج سرطان هم میتوانند التهاب ایجاد شده توسط rheumatoid arthritis  را کاهش دهند. 

ورزش درمانی ممکن است برای کنترل مفاصل صدمه دیده توسط ورم مفاصل مورد استفاده قرار گیرد. اسپلینت ( نوار یا تراشه‌ای که برای بستن استخوان به کار میرود) هم گاهی اوقات برای جلوگیری، کاهش و یا ترمیم از شکل افتادن مفصل مورد استفاده قرار می‌گیرد. 

اگر راه‌های دیگر ناموفق بودند، جراحی برای ترکیب یا جایگزینی مفاصل میتواند جلوی از شکل اصلی‌ افتادن (Deformation) را گرفته و کاربرد مفصل را افزایش دهد. 

به عنوان نمونه یک مچ دست بی‌ حس، دست را تقریبا بی‌ خاصیت می‌کند ولی‌ یک عمل جراحی میتواند مچ دست و همچنین دست مذکور را دوباره با خاصیت کند. بعضی‌ وقتها جراحی میتواند فشار را از روی نخاع و اعصاب ستون فقرات بردارد. 

خلاصه

ورم مفاصل یک بیماری رایج است که یک نفر از هر شش آمریکایی را مورد تاثیر قرار میدهد. 

پیشرفتهای اخیر پزشکی‌ و جراحی به کنترل و آهسته کردن ورم مفاصل و جلوگیری از ناتوانی‌های  شدید کمک شایانی کرده است. جدا از معالجه رفتار خوب و توانایی مبارزه با بیماری و فعال ماندن در طول درمان کمک شایانی به معالجه خواهند کرد. 

منبع:

United States 

National Library Of Medicine